1. ngominhhaivn Thành viên Năng Động

    Số bài viết:
    25
    Đã được thích:
    16
    Điểm thành tích:
    8
    Hinh giang sinh Đánh giá xu hướng khởi nghiệp hiện tại ở Việt Nam?

    Việt Nam đã và đang hoà nhập vào xu thế chung của thế giới. Trước đây khởi nghiệp chỉ được hiểu đơn giản là làm giàu, những năm gần đây, những khái niệm như khởi nghiệp (start-ups), doanh nhân (entrepreneurship), đầu tư mạo hiểm (venture capitals), nhà đầu tư thiên thần (angels)… trở thành câu cửa miệng. Cùng với sự phát triển của các quỹ đầu tư mạo hiểm, các tổ chức ươm mầm, các chương trình của chính phủ, các sự kiện, cuộc thi trong nước và quốc tế, các tổ chức đào tạo, doanh nhân khởi nghiệp có nhiều cơ hội hơn, được chăm sóc tốt hơn và có khả năng thành công cao hơn.

    Xu hướng tương lai, khởi nghiệp sẽ trở thành chương trình đào tạo ở các trường đại học, các thành phần trong hệ sinh thái khởi nghiệp sẽ hoạt động hiệu quả, gắn kết chặt chẽ hơn, tập trung hơn, Sillicon Valley Việt Nam sẽ hình thành như một thực thể hiện hữu và hoạt động đầu tư mạo hiểm sẽ là động lực chính cho phát triển kinh tế. Tuy nhiên, hiện tại còn rất nhiều việc phải làm cho một tương lai của ít nhất 5 tới 10 năm sau.

    Những lĩnh vực khởi nghiệp nổi bật?

    Các doanh nhân khởi nghiệp Việt Nam cũng rất nhanh nhạy trong việc nắm bắt xu thế công nghệ cũng như nhu cầu thị trường. Tuy nhiên các dự án khởi nghiệp chủ yếu tập trung vào những lĩnh vực tương đối “dễ” như công nghệ, thương mại điện tử (tech start-ups, e-commerce), ăn uống (Food & Beverage), thủ công mĩ nghệ (handmade) và một vài dự án xuất sắc trong giáo dục (education/ training). Các lĩnh vực đòi hỏi nghiên cứu (R&Ds) hoặc quy mô lớn (nông nghiệp – agriculture, thương mại dịch vụ - physical commerce, services, du lịch – tourism) còn rất thiếu và yếu.

    Để tổng kết cho năm 2014, có thể tóm tắt như sau, môi trường kinh doanh khởi nghiệp vẫn sôi động, ý tưởng nhiều, dự án nhiều nhưng để phù hợp với tiêu chí đầu tư của đầu tư mạo hiểm thì … không (Ý tưởng thực sự đột phá, khác biệt, có tiềm năng chiếm top 3 thị trường, đội ngũ nhân sự đủ mạnh để hoàn thành mục tiêu – PVNi). Ý tưởng đa phần copy thiếu sáng tạo từ các mô hình nước ngoài, các giải pháp còn chưa tới và thực sự giải quyết vấn đề, đội ngũ nhân lực còn thiếu và yếu nhiều mặt.

    Có thể ví dụ tiêu biểu về hàng loạt các mô hình khởi nghiệp xây dựng sàn giao dịch TMĐT hoặc mạng xã hội địa điểm. Làm chủ về công nghệ, tự tin về xu thế thị trường, các sàn này có thể là nơi giao dịch ý tưởng, bất động sản, việc làm thời vụ… hoặc mạng xã hội địa điểm có thể cung cấp thông tin và review về nhà hàng khách sạn, địa điểm du lịch, bệnh viện, trường học… Dưới góc độ kinh doanh, các sàn (platform) như ebay, vatgia, 5giay… hoặc foody, diadiemanuong đã ra đúng thời điểm và chiếm được lượng người dùng nhất định. Các sàn (platform) tương tự, nếu muốn thu hút khách hàng, phải giải quyết sâu hơn nữa bài toán của người dùng (endusers), đó là giải quyết vấn đề tìm được khách hàng (S&M), vận chuyển giao nhận (logistics), thanh toán (payments) và bảo mật (seccurity). Đó cũng là giải pháp mà Uber/ Grabtaxi kết nối với các tài xế để cùng với họ giải quyết bài toán gọi taxi của khách hàng, đẩy các doanh nghiệp kinh doanh taxi tới lựa chọn phải thay đổi để cạnh tranh hay sẽ bị đào thải.

    Điểm mạnh và những khó khăn thực tế của cộng đồng khởi nghiệp tại Việt Nam?

    Điểm yếu thì đúng hơn, so sánh với các cộng đồng khác, doanh nhân khởi nghiệp tại Việt Nam thiếu hẳn 2 yếu tố quan trọng: một là sự chuẩn bị, hai là cọ xát. Về sự chuẩn bị, để khởi nghiệp, những nhà sáng lập phải chuẩn bị rất nhiều từ kiến thức chuyên môn, kỹ năng mềm, kinh nghiệm quản lý cũng như tầm nhìn chiến lược. Tuy nhiên, những kiến thức này chưa được đào tạo bài bản, hệ thống ngay từ giảng đường đại học, thay vì sử dụng thời gian có hạn để nghiên cứu phát triển sản phẩm, xây dựng giá trị cốt lõi, doanh nhân khởi nghiệp phải tự học, tự đào tạo quá nhiều và ngay cả áp dụng thử và sai trong những vấn đề không phải là thế mạnh.

    Về sự cọ xát, Malcolm Gladwell đã đúc kết thành nguyên tắc 10.000 giờ cho việc trở thành chuyên gia trong bất kỳ một lĩnh vực. Trải nghiệm càng sớm, kể cả thành công hay thất bại, đều sẽ là những kinh nghiệm quý giá làm nền tảng cho sự phát triển sau này. Khi các bạn bè quốc tế làm việc, khởi nghiệp ngay từ khi còn trong ghế nhà trường, doanh nhân Việt Nam bước vào thị trường lao đồng với tấm bằng cử nhân và số năm kinh nghiệm bằng 0, khó có thể trông mong gì hơn ngoài việc hãy cho họ thời gian bổ sung những vốn sống, kinh nghiệm còn thiếu, trước khi nghĩ đến khởi nghiệp.

    Đặt trong bối cảnh so sánh với các cộng đồng khởi nghiệp quốc tế?

    Đặt trong bối cảnh so sánh với các cộng đồng khởi nghiệp quốc tế, doanh nhân khởi nghiệp Việt Nam tương đối thụ động và thường thích những thứ hào nhoáng, không sâu sắc và thiếu dấn thân. Theo đánh giá của MyProClub, chưa bao giờ khởi nghiệp tại Việt Nam dễ dàng như bây giờ và được hỗ trợ tốt như hiện nay. Trong suốt chặng đường khởi nghiệp từ ý tưởng cho đến phát triển thành công, doanh nghiệp có thể chia sẻ trao đổi qua các cộng đồng: MyProClub, Viet Youth Entrepreneurs, Launch… học tập tại BSSC, TOPICA Founder Institude, YUP… tìm hiểu thông tin tại Action.vn, Gik, Diendandoanhnghiep… tham gia huấn luyện khởi nghiệp tại Startup Weekends, Bootcamp, Demo Asia… nhận hỗ trợ chia sẻ văn phòng, nguồn lực: HubIT, Start-up Hub, iTP… tham dự các sự kiện về khởi nghiệp cũng như thu hút đầu tư (pitching) tại các sự kiện lớn trong năm: Hatch Fair, Start-up Conference, Young Leader Forum… và hơn nữa, ở Việt Nam hiện nay có không dưới 100 quỹ đầu tư mạo hiểm và mạng lưới nhà đầu tư thiên thần sẵn sàng bỏ vốn vào các dự án thực sự tiềm năng. Có thể nói, khởi nghiệp tại Việt Nam không thiếu vốn, nhưng lại cực kỳ thiếu ý tưởng và các đội ngũ khởi nghiệp chất lượng. Do đó, thay vì tập trung vào làm founders, CEOs, CFOs… hay thi thố và gọi vốn, doanh nhân khởi nghiệp Việt Nam nên tập trung vào xây dựng giá trị cốt lõi, khi đó vốn và các nguồn lực bổ sung khác sẽ tự tìm đến.

    - Hệ sinh thái khởi nghiệp được hiểu là gì?

    Hệ sinh thái khởi nghiệp được hiểu là một nền tảng kết nối và hỗ trợ giúp cho các chủ thể tham gia tối đa hoá lợi ích và giảm tối thiểu chi phí trung gian. Cụ thể nhất là các doanh nhân khởi nghiệp được hỗ trợ đúng thời gian và nguồn lực cần thiết cho từng giai đoạn phát triển. Ở chiều ngược lại, nguồn vốn được đầu tư, sử dụng hiệu quả, tạo động lực cho phát triển kinh tế. Hệ sinh thái khởi nghiệp ngoài hai chủ thể chính là doanh nhân khởi nghiệp và nhà đầu tư (quỹ đầu tư mạo hiểm, nhà đầu tư cá nhân), còn có rất nhiều chủ thể khác tham gia vào từng giai đoạn phát triển cụ thể của vòng đời dự án: truyền thông, giáo dục đào tạo, tổ chức sự kiện, chia sẻ văn phòng, tư vấn, cộng đồng… tất cả đều quan trọng và đóng vai trò nhất định xây dựng một hệ sinh thái hoạt động hiệu quả.

    Vai trò của việc xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp?

    Ngay cả khi các tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp đã tương đối đầy đủ và khởi nghiệp cũng nhận được sự quan tâm rất lớn từ chính phủ cũng như các tổ chức đoàn hội (đề án thung lũng silicon tại Việt Nam), tuy nhiên hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam cũng gặp phải nhược điểm cố hữu đó là sự manh mún, thiếu hợp tác và lãng phí nguồn lực. Các tổ chức, trong giới hạn nhất định, đều hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, tuy nhiên nhìn tổng thể, doanh nhân khởi nghiệp vẫn rất vất vả tự đào tạo, tham gia thi thố, nhận rất nhiều giải thưởng trong khi vấn đề mấu chốt là hoàn thiện sản phẩm và đưa ra thị trường lại gặp rất nhiều khó khăn do thiếu vốn, thiếu kinh nghiệm quản lý, thiếu giải pháp S&M hiệu quả. Và ở chiều ngược lại, các quỹ mạo hiểm vẫn luôn than trời vì chất lượng dự án thấp, khó giải ngân và khả năng thoái vốn rất khó khăn khi tiếp xúc với môi trường khởi nghiệp tại Việt Nam.

    Giải pháp nào cho tình trạng trên:

    Thứ nhất, vai trò kết nối và đầu tàu của nhà nước phải mạnh mẽ hơn nữa, ngoài việc xây dựng các quỹ khởi nghiệp và các chương trình quốc gia, hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam cần được sự quan tâm, phát triển ở tầm chiến lược như là động lực cho phát triển kinh tế quốc gia. Luật pháp rõ ràng, cơ chế thông thoáng, có định hướng ưu tiên phát triển khởi nghiệp ở các lĩnh vực thuộc thế mạnh Việt Nam như nông nghiệp, khai khoáng, du lịch, công nghệ thông tin, giáo dục đào tạo. Một quốc gia khởi nghiệp là một quốc gia đi đầu cho sự phát triển năng động trong tương lai.

    Thứ hai, học về khởi nghiệp và khởi nghiệp phải được đưa vào trường đại học, các trường đại học phải là trung tâm nghiên cứu, phát triển công nghệ và ứng dụng. Nguồn lực lớn nhất cho tầng lớp doanh nhân chính là lực lượng sinh viên đại học, khi tinh thần khởi nghiệp được khơi dậy ngay từ ghế nhà trường, cùng với kiến thức, hành trang đầy đủ, đó chính là tương lai của các doanh nghiệp thành công.

    Thứ ba, các tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp hiện tại phải tăng cường kết nối, xác định đúng thế mạnh của mình và hỗ trợ doanh nhân khởi nghiệp bằng chính dịch vụ mà mình có thể làm tốt nhất, “nhường” lại phần khác cho các doanh nghiệp, tổ chức khác có thể làm tốt hơn. Ngoài ra, sự tập trung về địa lý cũng giúp các doanh nhân khởi nghiệp, các quỹ đầu tư giảm thiểu chi phí trung gian, tập trung vào kinh doanh và đầu tư, tạo đà cho phát triển.

    Cuối cùng, bản thân các doanh nhân khởi nghiệp cũng cần năng động hơn, tích cực hơn, chủ động hơn trong cuộc chơi toàn cầu. Thành công chỉ đến với những ai nỗ lực, và hơn ai hết, thành công hay thất bại, đều do chính doanh nghiệp tự quyết định.

    - MyProClub có những hoạt động gì trong thời gian qua để hỗ trợ các bạn thanh niên khởi nghiệp? Một số câu chuyện tiêu biểu?

    MPC định vị mình ở khoảng trước khi tiếp xúc với nhà đầu tư trong lộ trình phát triển của start-ups. Tất nhiên ai cũng nhận thấy có 3 cộng đồng cần phát triển ở đây: cộng đồng khởi nghiệp, cộng đồng doanh nhân và cộng đồng đầu tư. Ở Việt Nam, cộng đồng doanh nhân được quan tâm chăm sóc rất tốt với sự hỗ trợ rất lớn của nhà nước như từ VCCI, các hiệp hội, tuy nhiên, cộng đồng khởi nghiệp mới chỉ được quan tâm trong thời gian gần đây và còn ít hơn nữa đối với cộng đồng đầu tư, cụ thể là đầu tư khởi nghiệp. Nhà đầu tư luôn sẵn sàng mạo hiểm, nhưng lại không có nhiều thời gian và họ chỉ quan tâm tới những dự án thực sự chất lượng và phù hợp với tiêu chí của họ. Nhưng doanh nhân khởi nghiệp lại rất thiếu kinh nghiệm và chuẩn bị để tiếp xúc với nhà đầu tư, MPC sẽ giúp các dự án khởi nghiệp đạt “chuẩn” nhất định trước khi tiến hành huy động vốn, góp phần tăng tỷ lệ “kết hôn” giữa khởi nghiệp và đầu tư mạo hiểm tại Việt Nam.

    MPC hoạt động như một cộng đồng chuyên gia (Club of Profesionals), là nơi tập hợp của các chuyên gia đa ngành, giàu kinh nghiệm, có vốn, có ý tưởng và mong muốn đầu tư. Được bảo trợ bởi chuyên môn và quy trình thẩm định nghiêm ngặt từ PVNi, các chuyên gia của MPC có thể tiến hành đầu tư gián tiếp qua PVNi, hoặc đầu tư trực tiếp vào các dự án tiềm năng mà MPC tập hợp và giới thiệu.

    Hoạt động của MPC gồm 2 nội dung chính, online và offline. Trên online, cổng thông tin www.myproclub.com là nơi các thành viên có thể chia sẻ thông tin, tìm hiểu, học tập, trao đổi kinh nghiệm và kết nối với các chuyên gia, tìm kiếm cơ hội đầu tư, hợp tác kinh doanh. Hoạt động offline của MPC gồm các hoạt động chính như sau:

    (1) Chương trình Đồng hành cùng doanh nghiệp khởi nghiệp (Accompanying with Startups) tiến hành 6 tháng một lần và Café tư vấn (Mentoring café) mỗi tháng một lần. với tiêu chí hướng tới những giá trị thiết thực, MPC tổ chức các buổi tư vấn 1 vs 1 giữa các dự án khởi nghiệp tiềm năng và các chuyên gia đa ngành trong cộng đồng MPC. Thay vì thi thố, dự án tham gia chương trình sẽ được tư vấn cụ thể, chi tiết về những vấn đề nội tại họ đang gặp phải cũng như nhận được những tư vấn chiến lược, những đánh giá khách quan về tình hình thực tế cũng như mô hình kinh doanh. Chương trình được đánh giá rất hiệu quả và thiết thực, mang lại giá trị thực sự cho doanh nhân khởi nghiệp.

    (2) Hội thảo về khởi nghiệp và đầu tư: Là nơi các chuyên gia gặp gỡ hàng năm nhằm trao đổi, thảo luận, đánh giá tổng kết về đầu tư cũng như dự báo xu thế cho năm kế tiếp. Trong năm tới, MPC dự định mở rộng quy mô và xây dựng chương trình Vietnamese Start-up Fair, là sự kiện quy mô hàng năm nhằm giới thiệu ý tưởng mới, sản phẩm mới và mô hình kinh doanh mới dành cho giới khởi nghiệp. Bên đó các hội thảo về xu thế khởi nghiệp và đầu tư cũng là nội dung quan trọng dành cho giới kinh doanh.

    (3) Kế hoạch đào tạo và huấn luyện: Cùng kết hợp với đội ngũ chuyên gia của MPC và các tổ chức về đào tạo, huấn luyện, MPC đặt mục tiêu đưa hệ sinh thái khởi nghiệp và đầu tư phái triển vào môi trường đại học và mở rộng ra khắp các tỉnh thành ở Việt Nam. Kết nối và xây dựng hệ sinh thái quốc gia dành cho khởi nghiệp và đầu tư, mong muốn biến thung lũng Silicon tại Việt Nam trở thành hiện thực.

    Câu chuyện tiêu biểu của MPC:

    Kết quả hoạt động của MPC tiêu biểu nhất là các dự án đã được triển khai với các thành viên là quỹ và nhà đầu tư cá nhân từ cộng đồng MPC, tuy nhiên, các dự án đang trong giai đoạn nghiên cứu phát triển nên chưa công bố thông tin. Một số liệu được coi như là thành công của MPC, đó là sau mỗi đợt Đồng hành cùng doanh nghiệp khởi nghiệp, có ít nhất 35/40 dự án phải đóng cửa, thay đổi mô hình kinh doanh hoặc đổi tên… đó chính là hiệu quả quan trọng nhất mà MPC mang lại, giúp các dự án tiết kiệm được rất nhiều chi phí và cơ hội, tập trung vào kết quả và xây dựng một mô hình kinh doanh thực sự phù hợp. Bên cạnh đó, với sự phối hợp của các tổ chức là đối tác của MPC, các dự án tốt của chương trình còn nhận được các ưu đãi rất lớn khác như học bổng dành cho khoá học doanh nhân khởi nghiệp của BCCS, 1 năm thuê văn phòng làm việc miễn phí tại Trung tâm phần mềm Đại học Quốc gia TPHCM, miễn phí 1 năm thuê máy chủ từ EXA TrueCloud hay gói tư vấn Lập kế hoạch kinh doanh từ PVNi…

    MPC hoạt động theo mô hình tương hỗ, các dự án thành công, các doanh nghiệp khởi nghiệp phát triển sẽ quay lại hỗ trợ cộng đồng. Tiêu biểu như dự án Vé xe rẻ, dự án Blueway, TicketBox… sau khi nhận được tư vấn từ các chuyên gia từ MPC, đã trở thành các thành viên rất tích cực hỗ trợ cộng đồng trong các chương trình sau đó. Giúp nâng cao kết nối và sẻ chia kinh nghiệm, phát triển cộng đồng.

    Mội trong những thành công tiêu biểu của chương trình chính là dự án Red Cat Motion, sau khi trao đổi với một chuyên gia về Digital Marketing, dự án đã thuyết phục được chuyên gia này nghỉ việc tại một tập đoàn truyền thông lớn của nước ngoài và hợp tác làm giám đốc chiến lược cho công ty Báo đỏ và hiện nay Báo đỏ đang đình đám và là doanh nghiệp dẫn đầu trong lĩnh vực truyền thông bằng hình ảnh tại Việt Nam. Kết nối đam mê, kết nối thành công chính là giá trị lớn nhất mà MPC mang lại cho cộng đồng.
    Nguyen Huong and Moderator like this.
Từ khóa: myproclub

Chia sẻ trang này